Jobsking
Beroep · Volledig profiel

Edelsmid

Als edelsmid ontwerp, smeed en repareer je sieraden van goud, zilver en edelstenen.

Gemiddeld salaris
€ 36.000
Salarisrange
€ 31.500 – € 47.000
Opleidingsduur
3 tot 4 jaar voltijd
Arbeidsmarkt
Redelijk
5/10
Werk-privé
Goed
7/10

Als edelsmid vervaardig je unieke sieraden en gebruiksvoorwerpen uit edelmetalen zoals goud, zilver en platina. Aan de werkbank smelt, zaag, soldeer en polijst je het materiaal tot ringen, hangers of oorbellen. Je zet edelstenen met uiterste precisie en voert reparaties uit aan bestaande stukken. Daarnaast ontwerp je sieraden op maat voor klanten en laat je werkstukken keuren voor het officiële waarborgteken. Veel vakmensen werken als zelfstandig ondernemer in een atelier of bij een juwelier.

Een werkdag

Dag in het leven

Hoe ziet een werkdag er echt uit?

Een doordeweekse dag aan de werkbank gericht op reparaties en maatwerk voor klanten.

  1. 08:30
    Atelier openen en werkplek gereedmaken

    Gereedschappen klaarleggen, soldeerbranders controleren en de opdrachten van de dag doornemen.

  2. 09:00
    Reparatiewerkzaamheden uitvoeren

    Ringen vergroten of verkleinen en gebroken sluitingen van binnengebrachte sieraden herstellen.

  3. 11:00
    Edelstenen zetten

    Met behulp van een loep en stekers diamanten nauwkeurig vastzetten in een gouden ring.

  4. 12:30
    Pauze

    Lunch en een korte wandeling om de ogen en rug rust te geven.

  5. 13:00
    Klantgesprek voor maatwerk

    Samen met een klant schetsen bekijken en wensen bespreken over het ontwerp en materiaal.

  6. 14:30
    Smeden en gieten

    Goud smelten, in een gietvorm gieten en de ruwe vorm walsen en buigen aan het aambeeld.

  7. 16:00
    Polijsten en afwerken

    Met de polijstmachine en pasta het oppervlak van voltooide werkstukken glanzend maken.

  8. 17:00
    Administratie en verzending voor keuring

    Afgewerkte stukken verpakken voor het waarborgteken en bestellingen van edelmetalen doorvoeren.

Taakverdeling

Een actieve zaterdag met veel winkelbezoekers, snelle herstellingen en ontwerpadvies.

  1. 09:30
    Winkel en werkbank opstarten

    Sieradencollectie presenteren en soldeerbouten en handgereedschap aanzetten.

  2. 10:00
    Klanten ontvangen en adviseren

    Bezoekers adviseren over legeringen, ontwerpen en keuzes voor specifieke edelstenen.

  3. 11:30
    Kleine spoedreparaties

    Ter plekke ringen opmeten, reinigen en eenvoudige soldeerklussen afhandelen.

  4. 13:00
    Pauze

    Korte onderbreking van het winkel- en werkbankwerk.

  5. 13:30
    CAD-modelleren van klantopdrachten

    Aan de hand van de ochtendgesprekken 3D-modellen uitwerken voor nieuwe gietvormen.

  6. 15:00
    Onderhoud van antieke sieraden

    Versleten zettingen restaureren en oude zilveren sieraden schoonmaken en egaliseren.

  7. 17:00
    Winkel en atelier afsluiten

    Edelmetalen veilig opbergen in de kluis en de werkbank schoonmaken van vijlsel.

Salarisdata

Wat verdien je echt?

Salaris per ervaring, sector en regio.

Minimum
€ 31.500
Gemiddeld
€ 36.000
Maximum
€ 47.000

Salaris per regio

RegioMinGem.Max
Landelijk€ 31.500€ 36.000€ 47.000
Randstad—€ 36.700—
Noord-Brabant—€ 36.000—
Gelderland—€ 36.000—
Noord-Nederland—€ 35.300—

Typische secundaire arbeidsvoorwaarden

Personeelskorting
Korting op sieraden, materialen en horloges bij juweliers en atelierhouders.
Vakcursussen
Mogelijkheden om je te bekwamen in specifieke technieken zoals edelstenen zetten of 3D-modelleren.
Pensioenregeling
Pensioenopbouw via de geldende regelingen binnen de juweliers- en goudsmedenbranche.
Flexibele werktijden
Zelf je werkuren indelen aan de werkbank, vooral gebruikelijk bij zelfstandige ondernemers.

Routes

Opleidings routes

Welke wegen leiden naar dit beroep?

MBO

3 tot 4 jaar voltijd

Goud- en zilversmid (Vakschool Schoonhoven)

Vakschool Schoonhoven is de bekendste vakopleiding voor edelsmeden in Nederland. Studenten leren in de schoolwerkplaats alle facetten van het smeden, zetten en ontwerpen.

Kosten
€1.511 per jaar lesgeld voor studenten van 18 jaar en ouder (bol)
Instroomeisen
vmbo-diploma en een toelatingsgesprek
Vakken middelbare school
Smeden, zetten en ontwerpen in de schoolwerkplaats
HBO

4 jaar voltijd

Sieraadontwerp aan een kunstacademie, zoals de Gerrit Rietveld Academie

Deze hbo-opleiding is sterk gericht op ontwerp en autonoom werk. Je ontwikkelt een eigen beeldtaal en onderzoekt conceptuele vormen van sieraden maken.

Kosten
€2.694 per jaar wettelijk collegegeld
Instroomeisen
havo, vwo of mbo niveau 4 en een toelatingsprocedure met portfolio
Vakken middelbare school
Sieraadontwerp, materiaalonderzoek en conceptontwikkeling

Profiel

Skills & persoonlijkheid

Past dit bij jou?

Harde skills

  • Zagen, vijlen, solderen en polijstenHet toepassen van klassieke bewerkingstechnieken op edelmetalen om sieraden nauwkeurig in vorm te brengen en af te werken.
  • Edelstenen zettenHet met precisiegereedschap vastzetten van stenen in chatons, kasten of pavé-instellingen zonder de edelsteen te beschadigen.
  • Ontwerpen en 3D-modelleren met CADHet ontwerpen van sieraden en het modelleren van 3D-bestanden die gebruikt worden voor gietmodellen.
  • Kennis van edelmetalen en edelstenenInzicht in legeringen van goud, zilver en platina, evenals de hardheid en eigenschappen van verschillende edelstenen.
  • Gieten en smedenHet smelten en in gietvormen gieten van edelmetaal en het vervormen van het materiaal met behulp van hamer en aambeeld.
  • Reparatie en restauratie van sieradenHet vakkundig herstellen van beschadigde of versleten sieraden, inclusief het vergroten of verkleinen van ringen.

Zachte skills

  • GeduldUrenlang geconcentreerd kunnen blijven werken aan minuscuul detailwerk zonder overhaast te werk te gaan.
  • PrecisieTot op de fractie van een millimeter accuraat zagen, buigen en edelstenen vastklemmen.
  • CreativiteitHet vertalen van abstracte wensen van een opdrachtgever naar een esthetisch en draagbaar sieraadontwerp.
  • KlantgerichtheidLuisteren naar de persoonlijke smaak van klanten en hen deskundig voorlichten over ontwerpen en materialen.

Past dit bij jou?

  • ✓
    NauwkeurigJe hebt oog voor minuscule imperfecties en streeft naar een onberispelijke afwerking van elk sieraad.
  • ✓
    GeduldigJe behoudt je kalmte bij bewerkelijke soldeerprocessen en het millimeterwerk bij steenzettingen.
  • ✓
    CreatiefJe bedenkt originele vormen en weet ideeën om te zetten in tastbare, draagbare ontwerpen.
  • ✓
    OplossingsgerichtBij complexe reparaties of lastige zettingen vind je een veilige en vakkundige technische oplossing.
  • ✓
    CommunicatiefJe voelt aan wat een klant zoekt en kunt vaktermen helder uitleggen tijdens een adviesgesprek.

Markt

Arbeidsmarkt & toekomst

Hoe ziet de markt eruit?

Trend
stabiel
AI-impact
2/10
CAD-software en 3D-printen nemen een deel van het model- en gietwerk over, maar afwerken, zetten en maatwerk blijven handwerk.

Regionale vraag

Noord-Holland
Vraag naar edelsmeden in ateliers en juwelierszaken.
7/10
Zuid-Holland
Vraag naar edelsmeden in werkplaatsen en juweliersbedrijven.
7/10
Utrecht
Stabiele werkgelegenheid bij gespecialiseerde goudsmeden en juweliers.
5/10
Noord-Brabant
Gelegenheid voor edelsmeden in ateliers en zelfstandige praktijken.
5/10

Groei

Carrière paden

Waar kan dit beroep je brengen?

Verticale groei

  1. Leerling-edelsmid in een atelier
    0-2 jaar

    Je begint onder begeleiding van een ervaren goudsmid en leert eenvoudige reparaties, soldeerwerk en basistechnieken aan de werkbank.

  2. Zelfstandig werkend edelsmid
    2-5 jaar

    Je voert zelfstandig complete opdrachten uit, van het eerste ontwerp tot het gieten, edelstenen zetten en afwerken.

  3. Meester-edelsmid of atelierchef
    5-10 jaar

    Je stuurt andere edelsmeden aan in een werkplaats, bewaakt de kwaliteit van ingewikkelde stukken en lost complexe technische vraagstukken op.

  4. Eigen atelier of sieradenmerk
    10+ jaar

    Je runt een eigen onderneming, verkoopt zelf ontworpen collecties en verzorgt maatwerkopdrachten voor particulieren.

Horizontale overstap

  • Taxateur

    Je maakt de overstap naar het beoordelen en taxeren van sieraden, goud en edelstenen op waarde en echtheid.

  • Industrieel ontwerper

    Je past je kennis van vormgeving en materialen toe bij het ontwerpen van seriële gebruiksvoorwerpen en consumentenproducten.

  • Modeontwerper

    Je verbreedt je creatieve horizon naar kleding en modeaccessoires, waarbij je ervaring met draagbare ontwerpen van pas komt.

Goed om te weten

Praktische info

Werktijden
Voltijd rond 38 uur per week; veel edelsmeden werken zelfstandig in een eigen atelier.
Thuiswerk
Thuiswerken kan alleen met een eigen werkplaats aan huis.
Fysieke eisen
Fijn handwerk aan de werkbank dat ogen en houding belast, met vuur, chemicaliën en polijstmachines.
Typische werkgevers
Juweliers met eigen atelier, edelsmidateliers, sieradenmerken en ontwerpstudio's, reparatieateliers voor juweliers, of als zelfstandig ondernemer.
Beroepsverenigingen
Federatie Goud en Zilver

FAQ

Veelgestelde vragen

Wat doet een edelsmid precies?

Een edelsmid ontwerpt, vervaardigt en repareert sieraden uit edelmetalen zoals goud, zilver en platina. Aan de werkbank gebruik je technieken als smelten, walsen, zagen, solderen en polijsten. Daarnaast zet je edelstenen in ringen of hangers en pas je bestaande sieraden aan op verzoek van klanten. Ook zorg je ervoor dat werkstukken gekeurd worden voor het officiële waarborgteken.

Welke opleiding heb je nodig om edelsmid te worden?

De bekendste beroepsopleiding is de mbo-opleiding Goud- en zilversmid aan Vakschool Schoonhoven, die 3 tot 4 jaar voltijd duurt. Je hebt hiervoor een vmbo-diploma nodig en moet een toelatingsgesprek doorlopen. Daarnaast kun je kiezen voor de 4-jarige voltijdopleiding Sieraadontwerp aan een kunstacademie, zoals de Gerrit Rietveld Academie, met toelating via een portfolio.

Wat is het verschil tussen een edelsmid, goudsmid en zilversmid?

De term edelsmid is een overkoepelende benaming voor vakmensen die werken met edelmetalen zoals goud, zilver en platina. Een goudsmid richt zich hoofdzakelijk op fijnere sieraden in goud, platina en edelstenen. Een zilversmid maakt van oudsher grotere voorwerpen zoals bestek, schalen, bekers en zilveren sieraden. In de praktijk lopen deze benamingen vaak door elkaar.

Hoe ziet de arbeidsmarkt eruit voor edelsmeden?

De arbeidsmarkt vormt een kleine beroepsgroep met betrekkelijk weinig vaste banen in loondienst. Veel vakmensen werken daarom als zelfstandig ondernemer met een eigen atelier of sieradenmerk. Wie in loondienst werkt, vindt werk bij juweliers met een atelier, reparatieateliers of ontwerpstudio's. De vooruitzichten op de markt worden gekarakteriseerd als redelijk.

Welke invloed hebben nieuwe technologieën zoals CAD en 3D-printen?

CAD-software en 3D-printen nemen een deel van het traditionele modelleer- en gietwerk over in ateliers. Goudsmeden tekenen sieraden op de computer en printen wasmodellen voor het gietproces. Het eigenlijke afwerken, het solderen en het secuur zetten van edelstenen blijven echter onveranderd handwerk. De technologie ondersteunt het ambacht zonder het handmatige vakmanschap te vervangen.

Wat zijn de fysieke eisen van het beroep?

Het vak vraagt om langdurige concentratie bij fijn handwerk aan de werkbank, wat je ogen en lichaamshouding behoorlijk belast. Je werkt dagelijks met open vuur van de soldeerbrander, chemicaliën voor het afkoken en roterende polijstmachines. Een scherp gezichtsvermogen, een vaste hand en een goede ergonomische zithouding zijn nodig om het werk langdurig vol te houden.

Lees ook

Motivatiebrieven in deze categorie

Nieuw in deze categorie

Verdieping

Alles over edelsmid

De achtergrond, context en details.

Werken aan de werkbank met edelmetalen

Aan de werkbank smelt je edelmetalen met een brander en vorm je goud, zilver of platina door te walsen, zagen, vijlen en solderen tot een volledig afgewerkt sieraad voor een particuliere klant. Je werkt met vuur. Edelstenen zet je uiterst behoedzaam vast in ringen of hangers. Daarnaast repareer je gedragen sieraden. Ringen maak je groter of kleiner aan de ringenboom. Je poetst het metaal met polijstmachines totdat elk oppervlak glanst. Voltooide werkstukken stuur je op voor de keuring om het officiële waarborgteken te ontvangen.

Klanten adviseren over ontwerpen

Voor een sieraad op maat ga je eerst met de klant in gesprek. Je luistert naar de wensen en maakt schetsen op papier. Tijdens dit gesprek geef je gericht advies over het ontwerp en de keuze voor edelstenen. Niet elk edelmetaal leent zich voor elke vorm van dagelijks gebruik. Overleg voorkomt fouten.

Nieuwe technieken naast het ambacht

Ateliers werken steeds vaker met CAD en 3D-printen voor het maken van gietmodellen. Je ontwerpt een ring op het scherm en print vervolgens een wasmodel voor het gietproces. Toch vervangt de computer het ambacht niet. Het zetten van stenen en het afwerken blijven handwerk. Geduld telt. Elke millimeter telt tijdens het vijlen en passen.

Baankansen en arbeidsvoorwaarden

Binnen het vakgebied is sprake van een kleine beroepsgroep met veel zelfstandigen en weinig vaste banen. Salarissen op deze pagina zijn bruto per jaar voor een voltijdbaan, inclusief vakantiegeld. In loondienst werk je meestal bij juweliers met een eigen atelier of in gespecialiseerde reparatieateliers. Werkgevers bieden soms personeelskorting en vakcursussen voor verdere scholing. Veel edelsmeden bouwen na enige tijd een eigen atelier of sieradenmerk op.

Belasting aan de werkbank en dagritme

Het fijne handwerk aan de werkbank belast je ogen en houding aanzienlijk door de statische zithouding en het turen door de loep. Bovendien werk je dagelijks met zuren en open vuur. Een voltijdse werkweek omvat rond 38 uur per week. Je werkt op zaterdag. Thuiswerken kan alleen met een eigen werkplaats aan huis. Wanneer je als zelfstandig edelsmid een eigen atelier runt, ervaar je vaak grote drukte in de weken vlak voor de feestdagen, terwijl je inkomsten over het hele jaar flink kunnen schommelen. Zorg vanaf de start voor een ergonomische werkbank met goede verlichting en degelijke afzuiging.